[ آمل ] چنين كارى ناخوش‌آيند بود و لذا وقتى فهميد من فضايل آن دو را املاء كرده‌ام پيغام فرستاد و دستور احضار مرا صادر كرد ؛ امّا اين مرد پير و سالخورده به سرعت با پيام خويش مرا مطلع ساخت كه در صدد دستگيرى تو هستند . من شهر [ آمل ] را ترك گفتم [ و از آنجا گريختم ] و كسى متوجه اين امر نشد ؛ اما اين مرد به دست آنها افتاد و به خاطر من او را هزار [ تازيانه ] زدند . 23 در اينجا بايد يادآورى كرد كه وضع كتاب الفضائل دچار ابهام است و انگيزه‌هاى نگارش آن چندان معلوم نيست و با وجود اينكه همگى جز ابى بكر بن كامل گفته‌اند عامل اصلى تدوين كتاب الفضائل تكذيب حديث غدير خم بوده است ، پس چرا اين كتاب را در ذكر فضايل ابى بكر و عمر و عثمان و على [ عليه السلام ] ساخت ؟ و اساسا كتاب احاديث غدير خم چه رابطه‌اى با كتاب الفضائل دارد ؟ آيا دو كتاب است يا يك كتاب ؟ آيا دو نظريه و رأى است يا يك رأى ؟ آيا طبرى گرفتار تهافت در رأى بوده است ؟ ! چرا كه ياقوت حموى مىگويد : يكى از علماى بغداد در مقام تكذيب حديث غدير خم به گفتار دم زد و گفت على بن ابى طالب هنگامى كه رسول خدا ( صلى اللّه عليه [ و آله ] و سلم ) در غدير خم بودند در يمن بسر مىبرد . اين تكذيب به اطلاع ابو جعفر [ طبرى ] رسيد ؛ لذا [ كتابى نگاشت و يا املاء نمود ] كه در آن به سخن در فضايل على بن ابى طالب [ عليه السلام ] آغاز كرد و طرق حديث غدير خم را در آن يادآور شد . ابن كثير مىگويد من كتابى از طبرى ديدم كه احاديث غدير خم را در آن گرد آورده و در دو مجلد تنظيم شده بود . 24 سخن فرغانى نيز اين گفتار اخير ياقوت را تأييد مىكند . وى مىگويد : « . . . وقتى خبر تكذيب حديث غدير خم از سوى ابن ابى داود [ دروغ‌پرداز ] به طبرى رسيد ، دست‌اندركار نگارش كتاب الفضائل شد و در تصحيح حديث آن سخن گفت . فرغانى مىگويد : مجلدى از طرق حديث ابن جرير را ديدم ، و در برابر آن و نيز كثرت اين طرق دچار بهت و حيرت گشتم . 25 آيا كتاب الفضائل با توجه به مطالب ياد شده همان كتاب احاديث غدير خم است يا طبرى دو كتاب به نام الفضائل نگاشته و يا يكى از آنها از او